Aniongap Berekenen

De formule

Hoe je de aniongap berekent

De aniongap is het verschil tussen de gemeten kationen en de gemeten anionen in serum: aniongap = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻). Vul natrium, chloride en bicarbonaat in mmol/L in zoals ze op een laboratoriumuitslag staan.

Albumine is het grootste ongemeten anion, dus een lage albuminewaarde verlaagt de gap en kan een acidose maskeren. De gecorrigeerde waarde telt ongeveer 0,25 mmol/L op voor elke g/L dat de albumine onder 40 g/L ligt: gecorrigeerd = gap + 0,25 × (40 − albumine).

Waarom de aniongap belangrijk is

De aniongap staat niet voor een echte ladingsongelijkheid — hij weerspiegelt de ongemeten anionen, en een verhoogde gap wijst op specifieke oorzaken van metabole acidose. Het is daarmee een van de meest gebruikte eerste stappen bij het interpreteren van een bloedgas of elektrolytenpaneel.

Een normale gap bij een acidose wijst juist in een andere richting: verlies van bicarbonaat, bijvoorbeeld via de darmen of de nieren, in plaats van een teveel aan zuur.

Rekenvoorbeeld

Bij een natrium van 140 mmol/L, chloride van 104 mmol/L en bicarbonaat van 24 mmol/L is de aniongap 140 − 104 − 24 = 12,00 mmol/L. Bij een albumine van 32 g/L is de correctie 0,25 × (40 − 32) = 2,00 mmol/L, wat de gecorrigeerde aniongap op 12 + 2 = 14,00 mmol/L brengt.

De uitkomst interpreteren

Een normale gap ligt met moderne analysers rond 8 tot 12 mmol/L. Een verhoogde gap wijst op lactaat, ketonen, nierfalen of toxische alcoholen; een normale gap bij een acidose wijst juist op verlies van bicarbonaat. Referentiewaarden verschillen tussen laboratoria en tussen versies met en zonder kalium.

Deze pagina is een klinisch hulpmiddel bij het rekenen — de interpretatie hoort thuis bij de behandelend arts en het volledige klinische beeld, niet bij een los getal.