Een rij bakstenen rijwoningen met fietsen ervoor in een Vlaamse straat
Wonen

Vermindering van de onroerende voorheffing: kinderen, handicap en bescheiden woning per gewest

Foto van Martin Woortman · Unsplash

Je kent misschien al de basisberekening, maar wie kinderen ten laste heeft, een handicap heeft of in een bescheiden woning woont, betaalt vaak minder — als je de vermindering aanvraagt waar dat nodig is.

Naast de basisberekening van kadastraal inkomen × tarief × opcentiemen bestaan er in alle drie de Belgische gewesten verminderingen op de onroerende voorheffing voor gezinnen met kinderen, voor personen met een handicap en voor een bescheiden woning. Wat je precies overhoudt, hangt niet alleen af van je gewest, maar ook van of je die vermindering automatisch krijgt of er zelf achteraan moet. Vlaanderen kent de meeste verminderingen automatisch toe, Wallonië vraagt in de regel een uitdrukkelijke aanvraag, en Brussel werkt met eigen percentages. Hier is per gewest wat er voor aanslagjaar 2026 geldt.

In Vlaanderen: automatisch toegekend, bedrag per gemeente

Vlaanderen kent drie hoofdcategorieën van vermindering. Voor een bescheiden woning — waarbij het totale niet-geïndexeerde kadastraal inkomen van al je Vlaamse onroerende goederen niet boven € 745 uitkomt — krijg je 25% vermindering op de woning waar je zelf gedomicilieerd bent. Voor kinderen ten laste geldt een vermindering zodra minstens twee gezinsbijslaggerechtigde kinderen op 1 januari van het aanslagjaar in de gezinswoning gedomicilieerd zijn, met een vast bedrag per kind dat oploopt naarmate het gezin groter wordt. Dat bedrag is geen percentage, maar een vast basisbedrag dat — net als de belasting zelf — wordt vermenigvuldigd met de opcentiemen van je gemeente, waardoor het uiteindelijke voordeel van gemeente tot gemeente verschilt. Voor een persoon met een handicap in het gezin geldt een vergelijkbare vermindering, en een kind dat als gehandicapt erkend is telt daarbij dubbel. Dat staat zo beschreven in artikel 2.1.5.0.1 van de Vlaamse Codex Fiscaliteit. De verminderingen voor kinderen ten laste, handicap en energiezuinige nieuwbouw worden automatisch toegepast op je aanslagbiljet; alleen voor een bescheiden woning of een langdurig leegstaand pand moet je zelf een aanvraag indienen. Sinds aanslagjaar 2023 kunnen gescheiden ouders de kindervermindering ook proportioneel verdelen naar de tijd die de kinderen bij elk van hen doorbrengen.

In Wallonië: vaste bedragen, maar je moet ze zelf aanvragen

Wallonië werkt met vaste eurobedragen in plaats van percentages, en met een belangrijk verschil ten opzichte van Vlaanderen: de vermindering wordt niet automatisch toegekend. Je moet ze zelf aanvragen bij de Direction de la Fiscalité van SPW Finances. Voor gezinslast ("charge de famille") geldt een vermindering van € 125 per kind ten laste vanaf het tweede kind; bij gelijkmatig verdeelde huisvesting tussen gescheiden ouders (co-ouderschap) wordt dat € 62,50 per kind per ouder. Voor een handicap in het gezin gelden eigen, hogere bedragen: € 125 voor een alleenstaande met een handicap, € 250 voor een koppel waarvan één partner gehandicapt is, € 375 als beide partners gehandicapt zijn, € 250 per gehandicapt gezinslid ten laste, en € 125 per ander gehandicapt lid van het huishouden. Dat bevestigt de officiële FAQ van Wallonie.be over de aanvraag van een vermindering van de onroerende voorheffing. Ook hier telt een kind dat als gehandicapt erkend is dubbel voor de voorwaarde van minstens twee kinderen, en telt de gezinssituatie op 1 januari van het aanslagjaar.

In Brussel: een percentage per kind

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest werkt met een percentage in plaats van een vast bedrag: vanaf minstens twee kinderen die recht geven op kinderbijslag, geldt een vermindering van 10% van de onroerende voorheffing per kind ten laste, waarbij een erkend gehandicapt kind ook hier dubbel meetelt. Dat melden onder meer de fiscale gidsen van Belfius. Daarnaast bevestigt Bruxelles Fiscalité (MyTax) dat er in Brussel ook aparte verminderingen bestaan voor een bescheiden woning, voor personen met een handicap en voor beschermde (geklasseerde) panden — voor het precieze percentage van die laatste categorieën verwijst Bruxelles Fiscalité zelf door naar een individuele aanvraag via het MyTax-platform, in plaats van één vast, voor iedereen geldend cijfer te publiceren. Los van deze verminderingen krijgen alle Brusselse eigenaars-bewoners sinds kort ook de BE HOME-toelage automatisch verrekend op hun aanslagbiljet, een algemene tegemoetkoming die losstaat van gezinssituatie of handicap.

Wat de drie gewesten gemeen hebben

Ondanks de sterk uiteenlopende bedragen en procedures delen de drie gewesten twee vaste regels. Ten eerste telt steeds de gezinssituatie zoals ze is op 1 januari van het aanslagjaar — een tweede kind dat pas in de loop van dat jaar geboren wordt, telt dus nog niet mee voor dat jaar, maar wel al voor het jaar erna. Ten tweede telt een kind dat als zwaar gehandicapt erkend is, in elk van de drie gewesten dubbel mee voor de voorwaarde van een minimumaantal kinderen. Een detail dat vaak over het hoofd wordt gezien: in Vlaanderen kan de kindervermindering ook aan een huurder ten goede komen — woon je als huurder met minstens twee kinderen, dan moet de eigenaar de vermindering die hij ontvangt, verplicht verrekenen met je huurprijs.

Wat te controleren voor je eigen situatie

  • Woon je in Wallonië, dan krijg je niets automatisch: dien je aanvraag in bij SPW Fiscalité, indien mogelijk al in januari van het aanslagjaar, en niet pas na ontvangst van je aanslagbiljet.
  • Controleer of je kind op 1 januari van het aanslagjaar effectief gedomicilieerd was op het adres van de woning waarvoor je de vermindering aanvraagt — dat is de peildatum die in elk gewest telt.
  • Een erkenning van handicap moet zijn vastgesteld door de bevoegde instantie; de vermindering geldt pas vanaf het moment dat die erkenning officieel ingaat.
  • De exacte bedragen hierboven zijn de bedragen zoals de gewestelijke overheden ze zelf publiceren; gebruik voor je eigen aanslag altijd de simulator of aanvraagprocedure van je eigen gewest.

Bronnen

Dit is algemene informatie, geen fiscaal of juridisch advies. De exacte vermindering waarop je recht hebt, hangt af van je volledige gezinssituatie en van je specifieke gemeente of gewest. Raadpleeg voor je eigen aanslagbiljet de belastingdienst van je gewest.

Veelgestelde vragen

Moet ik de vermindering voor kinderen ten laste zelf aanvragen?
Dat hangt af van je gewest. In Vlaanderen wordt de vermindering automatisch toegekend op je aanslagbiljet. In Wallonië moet je ze zelf aanvragen bij SPW Fiscalité, bij voorkeur al in januari van het aanslagjaar.
Hoeveel korting krijg ik in Wallonië als ik twee kinderen ten laste heb?
De vermindering voor gezinslast bedraagt € 125 per kind ten laste vanaf het tweede kind. Bij co-ouderschap met gelijk verdeelde huisvesting wordt dat € 62,50 per kind per ouder.
Telt een kind met een handicap dubbel voor deze verminderingen?
Ja, in alle drie de gewesten telt een kind dat als zwaar gehandicapt erkend is dubbel mee voor de voorwaarde van minstens twee kinderen.
Wat is een bescheiden woning in Vlaanderen?
Een woning waarvoor het totale niet-geïndexeerde kadastraal inkomen van al je Vlaamse onroerende goederen niet hoger ligt dan € 745. Ben je er zelf gedomicilieerd, dan krijg je 25% vermindering, maar je moet dat zelf aanvragen.
Bestaan er ook verminderingen in Brussel?
Ja. Brussel geeft 10% vermindering per kind ten laste vanaf het tweede kind, en kent daarnaast aparte verminderingen voor personen met een handicap, een bescheiden woning en beschermde panden, aan te vragen via het MyTax-platform van Bruxelles Fiscalité.